Jak część z Państwa pamięta, w lipcu 2025 roku w Słupczy (stan. 92) nasi archeolodzy – Wojciech Rajpold i Maciej Wawrzczak – przeprowadzili badania wykopaliskowe grobu, który został przypadkowo odkryty na polu. W toku eksploracji okazało się, że jest to zbiorowy pochówek kultury trzcinieckiej, czyli społeczności rozwijającej się na naszych ziemiach w okresie od około XVIII/XVII do XIII wieku p.n.e.

Szczególnie intrygujący jest fakt, że kilka lat wcześniej, na pobliskim stanowisku Słupcza (stan. 91), odkryto inny zbiorowy pochówek tej samej kultury, jednak o charakterze ciałopalnym. Mamy więc do czynienia z unikalną okazją do porównania dwóch różnych form obrządku pogrzebowego w obrębie jednej społeczności.

Wyniki Programu „Ochrona Zabytków Archeologicznych 2026”, finansowanego przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Projekt naszego Muzeum pt. „Kremacja i inhumacja w kulturze trzcinieckiej. Opracowanie materiałów grobowych ze Słupczy, pow. sandomierski” został zakwalifikowany do realizacji w ramach tego programu. Dofinansowanie z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego w kwocie 32 300 zł.

W ramach projektu wykonane zostaną analizy izotopowe, datowania radiowęglowe (C14), a także badania antropologiczne szczątków ludzkich z grobu szkieletowego. Analizy antropologiczne przeprowadzi dr Agata Hałuszko, która wcześniej badała już szczątki z grobu ciałopalnego ze stanowiska Słupcza 91, co umożliwi bezpośrednie porównanie obu społeczności pod względem biologicznym. Dzięki realizacji grantu uzyskamy pełniejszy obraz badanej grupy ludności – dowiemy się, kiedy powstał grób oraz czy była to społeczność miejscowa, czy też przybyła z zewnątrz. Warto również podkreślić, że materiały ze wspomnianych badań wykopaliskowych zostaną przebadane w ramach projektu RES-HUM, prowadzonego przez Weronikę Ciesielską i Zuzannę Hofmanową na Uniwersytecie Masaryka w Brnie. Dane te, choć pozyskane w ramach odrębnego projektu, będą stanowić znakomite uzupełnienie naszych badań.

Oprócz działań stricte naukowych projekt obejmuje także konserwację naczyń z grobu Słupcza 91 oraz przygotowanie ich modeli 3D. Zaplanowano również działania edukacyjne, m.in. zajęcia poświęcone zagadnieniom antropologicznym, a także wycieczki i oprowadzania po stanowiskach archeologicznych w Słupczy.